İsrail ve Yunanistan’la Libya üzerinden yürütülen diplomasi savaşını Türkiye kazandı. Türkiye ile Libya arasında 2019’da imzalanan deniz yetki alanları anlaşması, yedi yıl sonra, 20 Ekim’de ülkenin doğusundaki Temsilciler Meclisi’nde de onaylandı. İsrail ve Yunanistan’ın anlaşmayı geçersiz kılma girişimleri, Ankara’nın Trablus-Bingazi hattındaki mekik diplomasisiyle boşa çıkarıldı.
Atina’nın çabalarıyla 26 Haziran 2025 tarihli AB liderler zirvesinin sonuçlarında, Türkiye-Libya mutabakatının üçüncü ülkelerin egemenlik haklarını ihlal ettiği ve bu ülkeler açısından hukuki sonuç doğuramayacağı savunuldu. Ankara ise ertesi gün yaptığı açıklamada, Yunanistan ve GKRY’nin kendi iddialarını AB’ye dayatmaya çalıştığını belirterek mutabakatın uluslararası hukuka uygun olduğunu vurguladı.
AB’deki girişimin ardından Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Yerapetritis, 6 Temmuz 2025’te Bingazi’ye giderek Halife Hafter ve ailesinin resmî görev üstlenen üyeleriyle görüştü. Yerapetritis, 15 Temmuz’da Başbakan Abdulhamid Dibeybe ve diğer üst düzey yetkililerle görüştü. Yunan bakan, görüşmelerin ardından Libya ile deniz sınırlandırması konusunu yeniden ilerletme kararı aldıklarını açıkladı.
Yunanistan’ın bir sonraki adresi Hafter’in diğer oğlu Bilkasım oldu. Libya Kalkınma ve Yeniden İmar Fonu Başkanı Bilkasım Hafter, 8 Eylül 2025’te Atina’da Miçotakis ve Yerapetritis ile görüştü. Kathimerini gazetesi, temasların ardından doğudaki yetkililerin Türkiye-Libya anlaşmasının onaylanmayacağı yönünde güvence verdiğini yazdı. Ekim 2025’te Yunanistan’a giden Halid Hafter, Savunma Bakanı Nikos Dendias ve Genelkurmay Başkanı Dimitrios Hupis ile güvenlik ve askerî iş birliğini görüştü. Aralık 2025’te ise Yunan Meclis Başkanı Nikitas Kaklamanis, Atina’da ağırladığı dönemin Libya Meclis Başkanı Akile Salih’ten Türkiye ile yapılan deniz yetki anlaşmasının iptalini istedi. Ancak anlaşmaya yıllarca karşı çıkan meclis, 20 Ekim’de bu tutumunu tersine çevirdi.
İsrail de Yunanistan ve GKRY ile Doğu Akdeniz’deki ortaklığını güçlendirdi. Netanyahu, Miçotakis ve Nikos Hristodulidis, 22 Aralık 2025’te Kudüs’te düzenlenen üçlü zirvede savunma, deniz yolları ve kritik altyapı güvenliğinde iş birliğini artırma kararı aldı. Yunan Deniz Kuvvetleri Komutanı Dimitrios-Eleftherios Kataras, 15-17 Haziran 2026’da İsrail’e giderek mevkidaşı Eyal Harel ile görüştü. İsrail-Yunanistan ortaklığının Libya merkezli temasları sonrası, Eylül 2026’da Halife Hafter’in oğlu Saddam Hafter, Netanyahu ile Abu Dabi’de gizlice görüştü. Görüşmede Netanyahu yönetimi, deniz yetki anlaşmasının İsrail ve Yunanistan’ın Doğu Akdeniz’de yürüttüğü EastMed projesini tehdit ettiğini belirtti ve Türkiye’ye karşı direnmeleri yönünde baskı yaptı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 11-12 Ağustos 2026’daki Libya ziyaretinde Trablus yönetiminin ardından Bingazi’de Halife Hafter, Saddam Hafter, Akile Salih ve Bilkasım Hafter ile görüştü. Anlaşmanın onaylandığı 20 Ekim’de de MİT Başkanı İbrahim Kalın, Trablus’ta Dibeybe ile bir araya gelerek Libya’nın birliği ve güvenliğini ele aldı; onaya katkıları dolayısıyla ilgili Libyalı yetkililere teşekkürlerini iletti. Ankara’nın iki kanatla yürüttüğü diplomasi, yıllarca itiraz edilen anlaşmaya doğu meclisinin de desteğini kazandırdı.
-
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkiye-Libya Deniz Yetki Muhtırası’nın onaylanmasına ilişkin, “Dün Trablusgarp’a ulaşmanın yollarını arayan Türkiye’den, bugün Akdeniz’de kendi hak ve hukukunu savunan, kendi rotasını belirleyen ve kendi geleceğine yön veren Türkiye’ye… Tarih değişmiş, şartlar değişmiş, Türkiye güçlenmiştir.” ifadesini kullandı.
-
AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik de “Libya Temsilciler Meclisi’nin Türkiye ile imzalanan Deniz Yetki Alanları Anlaşması’nı onaylaması, tarihi ve hukuki haklılığımızın tescilidir” dedi. Çelik, şunları kaydetti: “Doğu Akdeniz’de Türkiye’nin ve kardeş Libya’nın haklarını yok sayan hiçbir gayrimeşru girişim başarılı olamaz. Bölgenin geleceği dayatmalarla değil, hakkaniyet ve iş birliğiyle şekillenecektir. Sahadaki gerçekleri ve hukuk ilkelerini görmezden gelen beyanlar ve dayatmacı yaklaşımlar bizim için geçersizdir.”
